Jean Desmet (1875-1957)

Ondernemer, kermis- en bioscoopexploitant

door Rien Wols op 10 november 2014

Portret van Jean Desmet, Collectie Eye AmsterdamEen bijzondere automobilist van het eerste uur was Jean Desmet, die in 1908 een nummerbewijs aanvroeg en kreeg, nummer 739. Hij woonde op dat moment in ’s-Hertogenbosch, waar hij net een reizende bioscoop was begonnen.

Jean werd geboren in Elsene (Ixelles) bij Brussel in 1875 als oudste van zes kinderen. Al op zijn tweede verhuisde hij naar Den Bosch, waar hij opgroeide. Zijn moeder had een kermiskraam in aardewerk. Na de dood van zijn moeder in 1894 nam de net 20-jarige Desmet de kermiskraam over, maar hij was ondernemend en probeerde steeds nieuwe dingen om de aandacht te trekken, zoals een draaiorgel om reclame te maken.

Om ook buiten het kermisseizoen wat te verdienen, verhuurde hij de draaiorgels aan etablissementen in Den Bosch en omgeving. Het aardewerk werd ingeruild voor een Rad van Avontuur en een Canadian Tobogan (een spectaculaire glijbaan). In 1907 verruilde hij de tobogan voor een reisbioscoop: The Imperial Bio Grand Cinematograph.

Met deze luxe bioscoop deed hij goede zaken. Zo goed, dat hij in april 1909 zijn eerste vaste bioscoop kon openen, de Cinema Parisien in Rotterdam. Begin 1910 verlegde hij opnieuw zijn aandacht naar een nieuwe activiteit: de distributie van films aan andere bioscoopexploitanten. Daarnaast opende hij steeds meer bioscopen, onder meer in Amsterdam, Rotterdam, Eindhoven en Bussum.

Still uit de Italiaanse film De Doodenrit, 1912. Jean Desmet heeft een uitzonderlijke verzameling films, affiches en publiciteitsmateriaal nagelaten die in 1957 aan het Nederlands Filmmuseum is geschonken. Die collectie bleek zelfs zo belangrijk dat die is bijgeschreven in het Memory of the World Register van de UNESCO. De opvolger van het Filmmuseum, Eye, wijdde van 13 december 2014 tot en met 12 april 2015 een speciale tentoonstelling aan Jean Desmets droomfabriek.

 

Kenteken bij dit verhaal

N-739

Door bezoekers

Reageer